Życie to taki projekt. A każdy wdrażany projekt to takie życie. Jeżeli myślisz, że wprowadzenie zmian może odbyć się szybko, łatwo i najlepiej od razu – szczególnie tych dużych, spektakularnych zmian – to jestem pełna podziwu dla Twojej motywacji i pasji. Każda zmiana niestety budzi opór.
Większy, mniejszy, ale budzi go. Nawet jeżeli o tym nie wiemy lub na pierwszy rzut oka go nie widzimy, trzeba pamiętać o jednym: nie ma zmiany bez oporu.
Przy indywidualnej pracy z klientami zawsze sprawdzamy poziom motywacji. Weryfikujemy, na ile ta motywacja jest wewnętrzna, osobista i solidna, a na ile została stworzona z zewnątrz, bo np. szef tak chce. Właśnie ta motywacja jest często jedynym stabilnym punktem, który daje nam oparcie w chwilach trudności.
Wdrażanie zmian to cały proces, a zmiana – choć może wydawać się czymś pięknym i pożądanym na widnokręgu – ma wpisany wysiłek w swój kod genetyczny.
Jak przejawia się opór?
„Wkurzeniem”. Pisanym przez duże „W” albo ubranym w białe rękawiczki. Pierwszy często bierze się stąd, że motywacja do nowego projektu płynie z zewnątrz i jest niezgodna z naszymi wewnętrznymi odczuciami.
Bywa też odwrotnie: osoby, które same są inicjatorami zmian w organizacji, mają ogromny lęk i zamiast powiedzieć, że się boją, reagują złością. Z kolei bierna agresja w białych rękawiczkach nie daje materiału do bezpośredniej konfrontacji, ale skutecznie spowalnia zmianę.
Reakcji na osi złość–lęk może być tyle, ilu ludzi. Zmiana nie jest niczym przyjemnym. Wymaga wyjścia ze strefy komfortu, uczenia się nowych zachowań i rezygnacji z części przyzwyczajeń.
Co to oznacza dla lidera projektu?
Lider nie tylko sam konfrontuje się ze zmianą, ale również musi motywować pracowników, by pamiętali o celu końcowym. To wymaga determinacji, motywacji, kreatywności i gotowości do działania poza znanymi schematami.
Dlatego zanim przystępujemy do pracy, nie zacieramy rąk na myśl o wdrożeniu nowego systemu. Najpierw sprawdzamy, z kim mamy pracować i jak bardzo zarząd, zespół oraz poszczególne osoby chcą zmiany. Czy mimo wysokiej motywacji będzie lęk? Oczywiście. Ale z lękiem można pracować. Wzniecanie w kimś motywacji od zera to syzyfowy wysiłek.